تصفیه فاضلاب و پساب کشتارگاه | روشها، چالشها و کاربرد فیلترپرس
فیلترپرس، کلید تصفیه بهینه فاضلاب کشتارگاه است.
آمار بازدید 373
آب، شریان حیاتی صنایع مختلف است؛ اما در کشتارگاهها، ترکیب آب با خون، چربی، پروتئین، مواد آلی و سایر آلایندهها، پسابی با بار آلودگی بالا ایجاد میکند. به همین دلیل، تصفیه فاضلاب کشتارگاه یکی از مهمترین بخشهای مدیریت پساب در این واحدهای صنعتی به شمار میرود.
پساب کشتارگاهها به دلیل غلظت بالای مواد آلی، چربیها و پروتئینها و همچنین احتمال وجود عوامل بیماریزا، در صورت تصفیه و دفع نامناسب میتواند تهدیدی جدی برای منابع آب و محیط زیست ایجاد کند. از این رو، طراحی یک سیستم تصفیه مناسب باید متناسب با ویژگیهای پساب و مراحل مختلف فرآیند تصفیه انجام شود. در این میان، تجهیزاتی مانند فیلترپرس در مرحله آبگیری لجن، نقش مهمی در جداسازی جامد از مایع، کاهش حجم لجن و بهینهسازی فرآیند مدیریت پساب کشتارگاه ایفا میکنند.
تصفیه فاضلاب کشتارگاه؛ ضرورت و اهمیت آن
فاضلاب کشتارگاه های دام و پرندگان یکی از منابع جدی آلودگی و تهدید کننده سلامت محیط زیست می باشد. پساب کشتارگاه ها به دلیل غلظت مواد آلی و چربی و روغن ، مواد پروتئینی و ترکیب های نیتروژنه و خون از آلوده ترین و پیچیده ترین پساب های صنعتی می باشد که دفع آن به داخل رودخانه ها و آب های زیرزمینی منجر به خسارات جدی می شود. بنابراین طراحی و اجرای یک سیستم تصفیه پساب کارآمد، که نهتنها آب سمی و آلوده را تصفیه بلکه مجدد آن را در چرخه صنعت باز گرداند، به عنوان یک ضرورت در مدیریت اصولی فاضلاب کشتارگاه ها و حفاظت از محیط زیست مطرح می شود.
ویژگی و ساختار پساب کشتارگاهها
همان گونه که پیش تر اشاره شد به دلیل ماهیت تجزیه ناپذیر و بار آلودگی بالای فاضلاب کشتارگاهها، مدیریت اصولی و بهرهگیری از راهکارهای مهندسیشده در انتخاب مناسبترین روش تصفیه، از اهمیت بالایی برخوردار است. در این راستا، اولین قدم در مدیریت فاضلاب کشتارگاه ها کاهش تولید پساب است و سپس استفاده از تجهیزات تخصصی مانند فیلترپرس بهعنوان بخشی از سیستم تصفیه پساب، میتواند نقش مؤثری در کاهش آلودگی، صرفهجویی در مصرف آب و بهینهسازی فرآیند تصفیه ایفا کند. بهکارگیری این راهکارها علاوه بر بهبود کیفیت خروجی نهایی، موجب افزایش راندمان سیستم تصفیه فاضلاب کشتارگاهی خواهد شد.
مراحل تصفیه فاضلاب کشتارگاه
در سیستم تصفیه فاضلاب کشتارگاه، فیلترپرس معمولاً در مرحله آبگیری لجن مورد استفاده قرار میگیرد. در این فرآیند، لجن حاصل از مراحل مختلف تصفیه تحت فشار از صفحات و پارچههای فیلتراسیون عبور کرده و بخش قابل توجهی از آب آن جدا میشود. در نهایت، لجن به شکل کیک فیلتر با رطوبت کمتر از دستگاه خارج میشود. به این ترتیب، حجم لجن کاهش یافته و حمل، نگهداری و دفع آن با هزینه و پیچیدگی کمتری انجام میشود. در این فرآیند، لجن حاصل از مراحل مختلف تصفیه تحت عملیات آبگیری قرار گرفته و در نهایت کیک جامدی با میزان رطوبت پایین تولید میگردد. این روش در کشتارگاهها معمولاً در سه سطح مختلف اجرا میشود که هر یک نقش مشخصی در بهبود عملکرد سیستم تصفیه دارند:
1. مقدماتی (فیزیکی)
در مرحله ابتدایی تمامی اجزای جامد و بزرگ از فاضلاب جدا می گردند. عملیات رایج جهت حذف مواد جامد معلق در فاضلاب شامل تورهای معمولی، صافی ها یا الک ها می باشد. ذرات درشت از طریق فرآیند آشغالگیری از جریان فاضلاب جدا می شوند تا از ورود ناخالصیها و ضایعات حاصل از کشتار به تجهیزات بعدی جلوگیری شود. بخشی از این مواد، بهویژه مو و پر، در برخی کشتارگاهها دارای ارزش اقتصادی بوده و پس از جداسازی، وارد چرخه بازیافت میشوند. پس از انجام این مرحله، فاضلاب برای حذف چربیها و روغنهای موجود، به قسمت چربیگیری هدایت میشود.
2. اولیه (شیمیایی)
در مرحله دوم تصفیه، تمرکز اصلی بر کاهش مواد معلق، چربی ها و بخشی از بار آلی موجود در پساب قرار دارد. دستیابی به این هدف از طریق به کارگیری فرآیندهایی مانند انعقاد و لختهسازی به روش های شیمیایی یا الکتریکی و همچنین شناورسازی با هوای محلول (DAF) صورت می گیرد. یکی از روشهای متداول تصفیه، فرآیند معلق سازی در هوا از گزینه های متداول و موثر به ویژه برای کاهش چربی های موجود در فاضلاب کشتارگاه ها به شمار می رود.
در ادامه توری های چرخنده و تجهیزات متراکم کننده به منظور انتقال، آبگیری و متراکم کردن جامدات باقیمانده از مراحل قبلی استفاده می شود تا ضمن کاهش رطوبت و حجم، امکان دفع آن ها به عنوان ضایعات جامد فراهم گردد. از دیگر عملیات پیش تصفیه در این مرحله می توان به استفاده از مواد جاذب، هموژنیزه یا یکسان سازی، معلق سازی و ته نشین سازی اشاره کرد.
3. ثانویه (بیولوژیکی)
تصفیه ثانویه با بیولوژیکی مهم ترین بخش تصفیه پساب کشتارگاه است که برای حذف ترکیبات آلی محلول باقی مانده پس از تصفیه اولیه مورد نیاز است. شامل روش های هضم هوازی و بی هوازی به صورت جداگانه و یا ترکیبی بسته به نوع فاضلاب، مورد استفاده قرار می گیرد. این روش جهت از بین بردن مواد آلی و در نهایت پاتوژن ها از خروجی فاضلاب کشتارگاهی با استفاده از میکروارگانیسم ها به کار می رود.
هضم بی هوازی به جهت تأثیر مناسب بر تصفیه فاضلاب کشتارگاهی با قدرت بالا، به دیگر روشهای تصفیه بیولوژیکی ترجیح داده می شود. تصفیه بی هوازی روشی است در تصفیه فاضلاب های صنعتی که ترکیبات آلی توسط باکتری های بی هوازی در غیاب اکسیژن به دی اکسید کربن و متان تجزیه می شوند. این سیستم مزایایی چون تولید لجن کم، نیاز بع انرژی حداقل با اامکان بازیابی منابع و حذف بالای ترکیبات آلی دارند.
در سیستم های هوازی، از باکتری های هوازی برای دفع مواد آلی در حضور اکسیژن استفاده می شود. زمان تصفیه و میزان اکسیژن لازم برای تصفیه با افزایش قدرت فاضلاب افزایش می یابد. این روش معمولا برای ضدعفونی کردن نهایی و حذف مواد مغذی پس از استفاده از روشهای فیزیکی شیمیایی یا بی هوازی استفاده می شود.
در این بخش لجن فعال یا شیمیایی (ناشی از افزودن منعقد کننده ها مانند آلوم یا پلی الکترولیت) تولید می شود.
فرآیند هوازی برای حذف مواد مغذی و تصفیه بیشتر پس از تصفیه اولیه است. از جمله مزایای این روش می توان به تولید بوی کم، رشد سریع بیولوژیکی و تنظیم سریع تغییرات دما را نام برد.
برای دستیابی به حداکثر کارایی در تصفیه پساب های صنعتی ترکیبی از فرایندهای بی هوازی و هوازی ضروری است.
چالش لجن در تصفیه پساب کشتارگاه
لجن حاصل از تصفیه فاضلاب به عنوان ماده زاید در سیستم تصفیه پساب حایز اهمیت است. زیرا که لجن حاصل از تصفیه فاضلاب کشتارگاه ها شامل آلاینده هایی از قبیل پاتوژن های حیوانی و قابل انتقال از دام به انسان می باشد. همچنین لجن های فاضلاب عمدتا حاوی فلزات سنگین هستند که می توانند در خاک باقی مانده و موقعیتی مخاطره آمیز برای انسان، حیوان و گیاه به وجود آورند.
در فرآیندهای پیشرفته تصفیه فاضلاب کشتارگاهها، بهکارگیری تجهیزاتی مانند فیلترپرس در مرحله آبگیری لجن، بهعنوان یکی از بخشهای حیاتی سیستم تصفیه، نقش تعیینکنندهای در کاهش رطوبت و حجم لجن ایفا میکند. استفاده از این دستگاه علاوه بر بهینهسازی مدیریت پسماند، مزایای متعددی را در عملکرد کلی سیستم تصفیه پساب کشتارگاهی به همراه دارد.
نقش فیلترپرس در تصفیه فاضلاب کشتارگاه
فیلترپرس یکی از تجهیزات مورد استفاده در بخش مدیریت و آبگیری لجن در سیستمهای تصفیه فاضلاب کشتارگاه است. پس از انجام فرآیندهای مختلف تصفیه و تولید لجن، این دستگاه با اعمال فشار، آب موجود در لجن را از بخش جامد جدا کرده و آن را به شکل کیک فیلتر متراکمتر از سیستم خارج میکند.
استفاده از فیلترپرس میتواند باعث کاهش حجم لجن، کاهش هزینه حمل و دفع و بهبود مدیریت پسماند حاصل از تصفیه شود. البته انتخاب ظرفیت و نوع فیلترپرس باید بر اساس دبی پساب، میزان و نوع لجن، درصد مواد جامد و شرایط بهرهبرداری هر کشتارگاه انجام شود.
مزایای استفاده از فیلترپرس در سیستم تصفیه فاضلاب کشتارگاه
انتخاب فیلترپرس به عنوان بخشی از فرآیند تصفیه فاضلاب کشتارگاه، مجموعه ای از مزایای عملیاتی و اقتصادی را تضمین می کند:
· انقلابی در کاهش حجم پسماند: با آبگیری مؤثر لجن، حجم آن تا حدود ۷۰ تا ۹۰ درصد کاهش مییابد که این موضوع بهطور مستقیم هزینههای حمل و دفع نهایی را کاهش میدهد.
· بازگشت سرمایه با بازیافت آب :آب جداشده در فرآیند آبگیری لجن میتواند به بخشهای مناسب سیستم تصفیه بازگردانده شود؛ با این حال، امکان استفاده مجدد از آب به کیفیت خروجی و طراحی کل سیستم تصفیه بستگی دارد.
· تطابق با استانداردهای زیستمحیطی: حذف مؤثر ذرات معلق و بخشی از مواد آلی، شرایط لازم برای رعایت استانداردهای سازمان حفاظت محیط زیست ایران را فراهم میکند.
· کاهش مصرف انرژی : در مقایسه با روشهایی نظیر سانتریفیوژ، فیلترپرس انرژی کمتری مصرف کرده و از نظر بهرهبرداری اقتصادی گزینه مناسبتری محسوب میشود.
· سازگاری ویژه با مشخصات لجن کشتارگاهی: فیلترپرس با توجه به نوع لجن، میزان مواد جامد و ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی پساب، میتواند برای آبگیری لجن کشتارگاه مورد استفاده قرار گیرد. انتخاب پارچه، صفحات، فشار کاری و ظرفیت دستگاه باید متناسب با شرایط واقعی پروژه انجام شود.
انتخاب فیلترپرس مناسب برای تصفیه فاضلاب کشتارگاه
از ویژگی های یک فیلترپرس کارآمد می توان به ویژگی های زیر اشاره نمود:
- مصرف انرژی پایین
- کاهش مصرف آب در چرخه تولید
- صرفه جویی در هزینه های توقف خط تولید
- تولید کیک خشک
- سازگاری با لجن های چرب و پروتینی
- گارانتی و خدمات پس از فروش
- راندمان بال
- اتوماسیون پیشرفته
- سازگاری با استانداردهای زیست محیطی
جمع بندی
تصفیه فاضلاب و پساب صنعتی به ویژه کشتارگاه ها فرآیندی تخصصی و چند مرحله ای می باشد که نیاز به طراحی تخصصی و مهندسی و همچنین تجهیزات اصولی و مناسب دارد. در میان تمامی مراحل سیستم تصفیه فاضلاب مدیریت آبگیری لجن تصفیه خانه و تصفیه فاضلاب از کلیدی ترین بخش ها به حساب می آید. استفاده از فیلترپرس مناسب، راهکاری موثر برای کاهش هزینه ها و افزایش بهره وری در تصفیه فاضلاب کشتارگاه است.
اگر قصد ارتقا یا بهینه سازی سیستم تصفیه پساب مجموعه کشتارگاه خود را دارید، مشاوران متخصص شرکت دنافنون با راه کارهای تخصصی و متناسب با نیاز پروژه ی شما آماده ارائه ی خدمات می باشند.
